O polskich Świętach Grudniowych słów kilka

Za parę dni Święta Bożego Naro­dze­nia. Z tej oka­zji wypa­da­łoby napi­sać jakiś tekst świą­teczny w duchu, wspo­mnieć o tra­dy­cjach zwią­za­nych z tymi dniami, ale jak to zro­bić, żeby nie popaść w banał?

Drzewo Życia, uni­wer­salny sym­bol osi kosmicz­nej tu na świą­tyni w Laosie fot. ze strony http://www.flickr.com/, autor k1llYRid0ls

Co roku zwie­dza­jący muzeum etno­gra­ficzne mogą uczest­ni­czyć w świą­tecz­nym kier­ma­szu, oglą­dają bożo­na­ro­dze­niowe szopki, słu­chają kon­cer­tów z ludo­wymi kolę­dami,  a w tygo­dni­kach opi­nio­twór­czych poja­wiają się eseje, które ana­li­zują doświad­cze­nie świąt we wszyst­kich moż­li­wych aspek­tach – od uty­ski­wa­nia na kon­sump­cjo­nizm po szkice teo­lo­giczne. Tele­wi­zja publiczna emi­tuje pro­gramy reli­gijne i doku­men­talne  w cało­ści poświę­cone tema­tyce świątecznej.

Nie­ła­two zna­leźć zja­wi­sko,  które wkrótce nie zosta­nie upu­blicz­nione przez media i  przed­sta­wione na wyż­szym pozio­mie mery­to­rycz­nym, niż zezwala na to forma blo­go­wej notatki.
Zapro­po­nuję Wam więc pewną alter­na­tywę dla dys­kursu świą­tecz­nego, nie odcho­dząc przy tym zbyt daleko od naszej rodzi­mej (?) tra­dy­cji. Tekst będzie o Pola­kach, któ­rzy odwo­łują się w te dni do innych, nie­ka­to­lic­kich wymia­rów naszej tożsamości.

…

Czy­taj całość »

Pastorał i butelka Coli — o historii postaci zwanej w Polsce Świętym Mikołajem

Impreza Miko­łaj­kowa na placu Zam­ko­wym, fot.Agata Perkowska

Czy Wy także od jakie­goś czasu z lekką nie­cier­pli­wo­ścią  wycze­ku­je­cie  tych paru dni wol­nych od pracy ? W kata­lo­gach hiper­mar­ke­tów i dodat­kach do popu­lar­nych tygo­dni­ków szu­ka­cie pakie­tów świą­tecz­nych dla osób, któ­rym nigdy nie wia­domo co kupić?
Mnie święta zasko­czyły już mie­siąc temu w super­mar­ke­cie, gdy kupo­wa­łam Coca — Colę. Na ety­kie­cie poja­wił się roze­śmiany sta­ru­szek w dłu­gim, prze­pa­sa­nym gru­bym pasem czer­wo­nym pal­cie,  czapce z pom­po­ni­kiem ozdo­bio­nym liściem wicio­krzewu, z wor­kiem, któ­rego magicz­ność pod­kre­ślają wyla­tu­jące z niego kolo­rowe gwiazdki . Oczy­wi­ście takie same cudow­no­ści ulat­niają się z szyjki butelki gazo­wa­nego napoju, które sta­ru­szek ściska w dru­giej ręce. Od razu sta­nął mi przed oczami biało-czerwony  kon­wój cię­ża­ró­wek i towa­rzy­sząca temu wido­kowi pio­senka Coraz bli­żej święta. Od tego momentu zaczął się adwent odli­czany kolej­nymi pra­lin­kami z baj­kowo ozdo­bio­nej bombonierki.

…

Czy­taj całość »

Historia pewnej głowy

Tędy dotrzemy do muze­al­nych pod­ziemi, fot. Jacek Sielski

Pań­stwowe Muzeum Etno­gra­ficzne w War­sza­wie to nie tylko ele­ganc­kie eks­po­zy­cje, atrak­cyjna kawiar­nia, wykłady czy odczyty. Pod tą upo­rząd­ko­waną   powierzch­nią kryje się znacz­nie wię­cej. Jak już mogli­ście wyczy­tać na naszym blogu, w pod­zie­miach tego  gma­chu miesz­czą się maga­zyny. Wcho­dząc tam zstę­pu­jemy w świat cha­osu. Odrzu­co­nych, nie pasu­ją­cych do żadnej cało­ści ele­men­tów, czę­ści skła­do­wych poten­cjal­nych wystaw. W ogrom­nych szu­fla­dach, na roz­ło­ży­stych pół­kach znaj­dziemy przed­mioty z całego świata — naczy­nia, zabawki, frag­menty stro­jów, instru­menty muzyczne , broń. Gdy spa­ce­ro­wa­łam pomię­dzy rega­łami, czu­łam się nieco zagu­biona. Te arte­fakty nie two­rzyły żadnej nar­ra­cji, były dla mnie obce, odle­głe, zagadkowe.Kusiło mnie, żeby je choć tro­chę sobie przy­bli­żyć. Naj­więk­sze emo­cje wzbu­dził we mnie bar­dzo nie­po­ko­jący eks­po­nat. Coś co nie mie­ściło się w żadnych, bli­skich mi sys­te­mach kla­sy­fi­ka­cji. Była to ludzka głowa. Głowa — tro­feum, maory­skiego … no wła­śnie kogo? Wodza? Nota­bla? O tym świad­czy­łyby ele­ganc­kie tatu­aże syme­trycz­nie wyry­so­wane po jego twa­rzy. Ale gdy zain­te­re­so­wa­łam się tą sprawą, oka­zało się, że odpo­wiedź na tę zagadkę nie jest wcale tak pro­sta do usta­le­nia.
…

Czy­taj całość »

W muzeum już straszy

Zaczęło się. W pią­tek, 3 kwiet­nia o godz. 18.00 w gma­chu Pań­stwo­wego Muzeum Etno­gra­ficz­nego w War­sza­wie została otwarta wystawa o zło­wiesz­czo brzmią­cym tytule „Wam­piry, strzygi i spółka”, która przy­je­chała do War­szawy z rumuń­skiego Muzeum Wsi Banac­kiej w Timi­szo­arze. Jako wolon­ta­riu­sze współ­pra­cu­jący z muzeum posta­no­wi­li­śmy zdać rela­cję z wernisażu.

Prof. Oti­lia Hede­san (w środku) opo­wiada zebra­nym o strzy­gach; fot.Jacek Sielski

…

Czy­taj całość »