Wykład przybliży historię, kulturę, język i tożsamość Łemków/Rusinów Karpackich, konfrontując utrwalone stereotypy z mniej znanymi doświadczeniami XX wieku oraz pokazując współczesne formy życia wspólnoty.
Cena
Należy pobrać bezpłatny bilet.
Dostępność
Więcej informacji: dostepnosc@ethnomuseum.pl; tel.502 955 534 (możliwość wysłania SMS).
Prosimy o kontakt telefoniczny od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-16:00.
O wydarzeniu
Punktem wyjścia spotkania będzie pytanie o to, kim są Łemkowie / Rusini Karpaccy oraz jak są dziś postrzegani. Osoby uczestniczące poznają podstawowe wyobrażenia funkcjonujące w przestrzeni publicznej: zarys historii, wybrane elementy kultury materialnej i duchowej oraz najczęściej przywoływane zwyczaje, ze szczególnym uwzględnieniem obrzędowości świątecznej.
Kolejna część wykładu wyjdzie poza uproszczone schematy. Skupi się na historii i współczesnym funkcjonowaniu języka, złożonych kwestiach tożsamościowych, mało znanych postaciach ze świata kultury i nauki oraz na dramatycznych doświadczeniach XX wieku (m.in. Talerhof, Jaworzno, Akcja „Wisła”) oraz ich długofalowe konsekwencje.
Istotnym elementem wykładu będzie część poświęcona organizacjom łemkowskim i rusińskim – ich historii, roli oraz znaczeniu we współczesnym życiu społecznym. W tym kontekście pojawi się także refleksja nad językiem i symboliką nazw, w tym wyjaśnienie, dlaczego w nazwach instytucji takich jak Ruska Bursa funkcjonuje dziś przymiotnik, który bywa postrzegany jako kontrowersyjny, a jednocześnie jest głęboko zakorzeniony w tradycji i historii regionu.
Podczas wykładu podamy przykłady funkcjonowania wspólnoty we współczesnym świecie, w tym rola nowoczesnych mediów mniejszościowych w budowaniu więzi i podtrzymywaniu kultury. Na zakończenie pojawi się refleksja nad przyszłością języka w dobie nowych technologii, obejmująca zarówno wyzwania, jak i potencjalne szanse dla jego zachowania i rozwoju.
Prowadzenie
Damian Trochanowski – absolwent filologii rosyjskiej (2010); członek Zarządu Głównego Stowarzyszenia Łemków (2000–2008); członek kolegium redakcyjnego łemkowskiego dwumiesięcznika „Besida” (2000–2010); członek Zarządu Głównego Stowarzyszenia Ruska Bursa w Gorlicach (od 2014; w latach 2016–2017 – przewodniczący zarządu); redaktor łemkowskiego radia LEM.fm (od 2011; autor audycji językowych „Jazykowyj Hokus Pokus” oraz „Słowowycja”); współtwórca, tłumacz wersji webowej (Java/WordPress/XHTML), redaktor, redaktor naczelny oraz korektor łemkowskiego portalu internetowego www.lem.fm (od 2014); członek Interregionalnej Rady Języka Rusińskiego (2007–2014); tłumacz i korektor łemkowskich wersji stron internetowych (od 2014); uczestnik konferencji naukowych dotyczących języka łemkowskiego i rusińskiego.