Oprowadzanie tematyczne po wystawie „Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich” będzie poświęcone pamięci rozumianej jako narzędzie artystycznego oporu oraz wspólnotowego przepracowywania traum.
Aby wziąć udział w oprowadzaniu, należy zakupić bilet obejmujący oprowadzanie oraz zwiedzanie wystaw. W czwartek zwiedzanie wszystkich wystaw jest dostępne w cenie 21/16 zł (5 zł dla osób studenckich i uczących się do 26. roku życia).
Bilety będą dostępne w sprzedaży tydzień przed wydarzeniem.
Dostępność
W razie pytań prosimy o kontakt (od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-16:00): dostepnosc@ethnomuseum.pl, tel. 512 940 167.
O wydarzeniu
Podczas oprowadzania po wystawie przyjrzymy się muzealiom, które kiedyś towarzyszyły codziennemu życiu. Chroniły ciało, uczestniczyły w rytuałach i obrzędach, były świadkami ważnych momentów. Ich materialność zachowuje ślady osobistych historii oraz wspólnych doświadczeń związanych z przesiedleniami, represjami i wykluczeniem.
Trauma tych doświadczeń wciąż jest obecna w pamięci kolejnych pokoleń. Przypomnimy dramatyczne losy Łemków/Rusinów Karpackich w Talerhofie w czasie I wojny światowej i w ramach akcji „Wisła” w 1947 roku – doświadczenia graniczne, które wciąż odbijają się echem w pamięci rodzinnej i zbiorowej.
W niniejszym ujęciu pamięć nie stanowi jedynie przedmiotu refleksji, lecz przekształca się w artystyczną praktykę oraz formę sprawczości. Staje się głosem dochodzącym z peryferii, który niesie w sobie zarówno ślad doświadczenia traumatycznego, jak i potencjał wspólnotowego przepracowania przeszłości. Wielogłos prezentowanych prac konstruuje przestrzeń uznania i współodczuwania, ujawniając, że nawet pozornie nieme przedmioty mogą stać się impulsem do działania, formą oporu oraz narzędziem budowania wspólnoty opartej na pamięci – zamiast na wykluczeniu.
Prowadzenie
Michał Szymko – doktor nauk humanistycznych, absolwent historii sztuki, ukrainistyki i dokumentalistyki na Uniwersytecie Warszawskim. Specjalizuje się w badaniach nad sztuką łemkowską/ rusińską, zarówno w wymiarze naukowym, jak i popularyzatorskim. Kurator pierwszej wystawy współczesnej sztuki łemkowskiej „Przestrzeń zewnętrzna i wewnętrzna. Obrazy Łemkowszczyzny w sztuce współczesnej” w Etnocentrum Ziemi Krośnieńskiej. Współtwórca Forum Przyszłości Kultury, laureat grantu Santander Universidades dla wybitnych doktorantów (2021), autor ponad 20 artykułów poświęconych sztuce i kulturze łemkowskiej/ rusińskiej. Autor rozprawy doktorskiej poświęconej problematyce tożsamości w łemkowskiej sztuce współczesnej. Od dekady związany z warszawskimi instytucjami kultury, m.in. Muzeum Sztuki Nowoczesnej, Teatrem Powszechnym oraz Teatrem Garnizon Sztuki, obecnie wykładowca akademicki na Uniwersytecie Warszawskim. Posiada bogate doświadczenie w badaniach naukowych i stażach zagranicznych na uczelniach związanych z badaniami nad Rusinami, takich jak: Uniwersytet w Toronto (Kanada, pod kierunkiem prof. Paula Roberta Magocsiego), Uniwersytet w Nowym Sadzie (Serbia), Uniwersytet w Preszowie (Słowacja) oraz Uniwersytet Karola w Pradze (Czechy).
