16 stycznia 2026 roku odbył się wernisaż wystawy „Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich”!
To pierwsza tak szeroka, przekrojowa prezentacja dorobku artystycznego tej karpackiej społeczności, która przywraca jej należne miejsce w historii sztuki.
Na wystawie spotykają się prace artystek i artystów o ugruntowanej pozycji, takich jak Andy Warhol, Epifaniusz Drowniak Nikifor, Jerzy Nowosielski czy Dorota Nieznalska, z twórczością osób dotąd rzadko obecnych w głównym nurcie. Ekspozycja jest świadomą historyczną interwencją i odpowiedzią na wieloletnią marginalizację społeczności łemkowskiej, a zarazem zaproszeniem do refleksji nad tym, jak dziś opowiadać o kulturach mniejszości.
Dziękujemy wszystkim osobom, które były z nami podczas otwarcia i współtworzyły ten ważny moment. Wystawa będzie dostępna dla zwiedzających od 17 stycznia!
Osoby artystyczne
Milan Bandurčin, Alexandra Bodnarchuk, Jozef Bokšaj, Julia Chomka, Mikulaš Dic, Orest Dubay, Epifaniusz Drowniak (Nikifor), Laura Dyczko, Vojtech Erdélyi, Mykołaj Fedak, Atanaz Fedinecz, Stefan Hapak, Darjan Hardi, Aleksandra Hryńczuk, A. Jachimówna, Maria Janko, Bogdan Kareł, Andrej Andrejevič Kocka, Julijan Kolesar, Andryj Kopcza, Juraj Kresila, Piotr Krynicki, Teodor Kuziak, Jan Łabowski, Maria Maciejczyk, Justyna Maksymczak, Olena Mandićova, Jozef Miklošík, Dezider Milly, Július Muška, Jan Mychalak, Dorota Nieznalska, Jerzy Nowosielski, Mychajlo Orysyk, Anna Pałyńska, Anna Pec, Grzegorz Pecuch, Paraska Płytka-Horytstvit, Aleksandra Polańska-Hryńczuk, Anna Pyszniak, Michal Rebej, Władysław Rewak, Iwan Rusenko, Ivan Šafranko, Michal Sirik, Dmytro Solynko, Andryj Suchorski, Katarzyna Szweda, Joanna Śpiak-Jadłosz, Stefan Telep, Kamila Trochanowska, Mirosław Trochanowski, Tyrsus Wenhrynowicz, Julia Warhola, Andy Warhol, Dawid Zdobylak.
Kurator
dr Michał Szymko – historyk sztuki, kulturoznawca, łemkoznawca i ukrainista związany z Uniwersytetem Warszawskim. Jego zainteresowania badawcze obejmują sztukę łemkowską/rusińską, ukraińską oraz marginalizowane wątki europejskiej historii sztuki, w szczególności twórczość mniejszości etnicznych. Zajmuje się także szeroko rozumianą problematyką etnoregionu karpackiego. Autor specjalistycznych opracowań i popularyzator wiedzy o kulturze Europy Środkowo-Wschodniej, a także kurator wystaw poświęconych tym zagadnieniom. Od ponad dekady współpracuje z warszawskimi instytucjami kultury – m.in. z Muzeum Sztuki Nowoczesnej oraz Teatrem Powszechnym – uczestnicząc w realizacji projektów programowych, badawczych i organizacyjnych. Swoją rozprawę doktorską poświęcił problematyce tożsamości we współczesnej sztuce łemkowskiej, analizowanej z perspektywy studiów nad pamięcią, antropologii obrazu oraz badań nad mniejszościami. Laureat stypendium Santander Universidades dla wybitnych doktorantów (2021).
Patronaty medialne
Wystawa dofinansowana ze środków Samorządu Województwa Mazowieckiego, organizatora Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie.
